Севдюгерчилеге бир сёз
Бир вилаятда сабанчылыкъ болду, думлар-халилер сокъмакъ болду, бав етишдирмакъ болду, гюмюшчюлюк болду, мурабба✻ бишрмакъ болду — гьар не болса да саниатчылыкъ кёп болса, халкъ оьзлени тарыкъларын оьзлер де битдирелер, къалгъан мал оьзге вилаятлагъа барып да сатыла. Саниатчылыкъ аз буса, гьар тарыгъын оьзге вилаятлардан алмагъа тюше. Шону учун, бир вилаятда саниатчылыкъ кёп буса, шол вилаятгъа гьар заман акъча гелип гире тура, бай бола. Саниатчылыкъ ёкъ буса, гьар заман акъча чыгъып гете тура, ярлы бола.
Вилаятны байлыгъы ярлылыгъындан яхшы болмакъны баян этмеге гьажат ёкъ. Ишни шулайлыгъындан гьапул✻ болмагъа тийишли тюгюл. Гьар бир гиши бир саниат тутмалы. Севдюгерчилер де оьз вилаятында сатылагъан затны башгъа вилаятлардан алып гелеген йимик, башгъа вилаятларда сатылагъан затны да оьз вилаятындан акътарып, алып бармалы.
Бирдагъы. Севдюгерчи гишиге хыйлы зат тарыкъ бола. Амма тарыкъ затланы инг биринчиси — тили татли болмакъдыр. Ачувланмагъа ярамас. Масала, бир шагьарда оруслар да болса, бусурманлар да болса, сатув оруслагъа кёп болмакълыкъгъа гьеч ким инкар этмесе ярай. Ол неге олай бола, олай болмагъа тыйышлыму деп, себебин акътарсакъ — тили татлилигинден, йымышакълыгъындан башгъа гьеч бир себеп бармы?
(«Юз йыллыкъ тынч рузнама ва маълумат гьасана». Темирханшура, 1910 й., 28 б.).